หน้าหลัก
ค้นหา
บทความ
คำนวณ
ล๊อกอิน
สมัครสมาชิก
Sun 15/Nov/2026
พอดีเจอบทความน่าสนใจและน่าจะมีประโยชน์กับหลายๆคนเลยคัดลอกมาฝากครับ
ที่มา: คุณปิติ http://www.pantown.com/board.php?id=173&area=1&name=board4&topic=80&action=view
--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
*** ปลาของคุณกลัวหนาว??? ***
ผมขอนำบทความที่เขียนโดยพี่ท่านหนึ่งมาให้ทุกท่านได้อ่านกันอีกรอบนะครับ
ยามเมื่อย่างเข้าสู่ฤดูหนาวซึ่งอากาศโดยทั่วไปจะเย็นลง ภาพที่พบเห็นโดยทั่วไปก็คือภาพของปลาหลายๆชนิดหลากหลายสายพันธุ์ของผู้เลี้ยงปลาหลายๆท่านทยอยล้มป่วยลงด้วยอาการป่วยหลายๆอย่าง เริ่มจากอาการเบื่ออาหาร จากนั้นก็อาจจะมีอีกหลายๆตัวทยอยมีปัญหาอื่นๆแทรกซ้อน และเจ็บป่วยลงในหลายๆอาการในที่สุด ไม่ว่าจะเหงือกอ้า เกร็ดพอง ซึม และอื่นๆ อีกมากมี ทำให้ชวนคิดว่ามันเกิดอะไรขึ้นเมื่ออากาศเย็นลง หรือว่า ปลาหลายๆชนิด กลัวหนาว ??? ไม่ชอบอากาศเย็น ?
ก่อนพูดคุยกันว่าอะไรเกิดขึ้นบ้างเมื่ออากาศเย็นลง เราลองมามองดูไปทั่วๆก็จะพบว่าไม่ใช่ปลาทั้งหมดทีมีปัญหา แต่กลับพบว่าปลาส่วนหนึ่งนอกจากไม่มีปัญหาแล้วกลับแลดูสวยงามขึ้นทั้งสีสัน และ ความสมบูรณ์แข็งแรง หรือว่าปลาบางส่วนไม่กลัวหนาว??? ทั้งที่เป็นปลาชนิดเดียวกัน เกิดอะไรขึ้นกับปลากลุ่มนี้
อย่างที่ทราบกันว่าคนเรานั้นเป็นสัตว์เลือดอุ่น นั่นหมายถึงว่าอุณหภูมิของร่างกายของเราจะไม่เปลี่ยนแปลงไปตามอุณหภูมิของอากาศ ดังนั้นเมื่ออากาศเย็นลงเราจึงพบว่าคนเราไม่ว่าจะอยู่ที่ส่วนใดของโลกล้วนมีความจำเป็นต้องป้องกันตัวจากอากาศที่เย็นลงในหลายๆวิธีทั้งการสวมเครื่องป้องกันและการรับประทานอาหารที่ให้พลังงานเพิ่มขึ้น สัตว์เลือดอุ่นอื่นๆเช่นหมีขั้วโลก ธรรมชาติก็จะสร้างให้มันมีขนที่ยาว ชั้นไขมันที่หนาเพื่อป้องกันตัวจากอากาศที่หนาวเย็น ส่วนปลานั้นเป็นสัตว์เลือดเย็นจึงไม่มีความจำเป็นต้องได้รับสารอาหารเพิ่มขึ้นในฤดูหนาว แต่ปลาหลายๆตัวกลับแสดงอาการกินน้อยลง และการที่ปลาหลายๆตัวกินน้อยลงนี่เองหลายๆท่านจึงอาจเข้าใจไปว่าเป็นธรรมชาติของปลาที่จะกินน้อยในฤดูหนาว ทั้งที่จริงแล้วการที่ปลากินน้อยลงในขณะที่อากาศเย็นลงนั้นเกิดจากการเปลี่ยนแปลงและปัจจัยบางประการทั้งในส่วนของสิ่งแวดล้อมและของตัวปลาเอง ปัญหาหลายๆอย่างที่เกิดกับการเลี้ยงปลาสวยงามนั้นล้วนมีจุดตั้งต้นมาจากเรื่องของคุณภาพของน้ำในบ่อเลี้ยงที่มีเนื้อที่จำกัดและเรื่องของโภชนาการของปลาทั้งสิ้น
เกิดอะไรขึ้นกับปลาของท่านบ้างเมื่ออากาศเย็นลง
1. การเปลี่ยนแปลงของค่าทางเคมีต่างๆของน้ำ
สิ่งที่เกิดขึ้นเมื่ออากาศเย็นลงคือการที่ออกซิเจนละลายน้ำได้ดีขึ้นมาก ซึ่งการที่ออกซิเจนละลายน้ำได้มากขึ้นนั้นส่งผลทั้งในด้านที่ดีในกรณีที่บ่อหรือตู้มีความพร้อมและก่อให้เกิดปัญหาได้กับบ่อหรือตู้ที่ไม่มีความพร้อม
สำหรับตู้ที่มีความพร้อมนั้นหมายถึงตู้ที่มีระบบกรองที่มีประสิทธิภาพและได้รับการดูแลทีดี ปลาที่เลี้ยงมีสุขภาพที่สมบูรณ์แข็งแรงดีซึ่งเป็นผลมาจากการคุณภาพน้ำที่ดีและได้รับสารอาหารที่ครบถ้วน ในกรณีเช่นนี้ออกซิเจนที่ละลายได้มากขึ้นแม้จะส่งผลให้ค่า pH สูงขึ้นก็ไม่ได้ส่งผลใดๆกับปลาแต่กับทำให้ปลามีชีวิตชีวามากขึ้น สีสันดีขึ้น เราจึงพบว่าปลาบางส่วนสวยขึ้น น่ามองขึ้นเมื่ออากาศหนาวมาเยือน และถ้าจะเปรียบไปก็เหมือนเราขึ้นไปยืนสูดอากาศบริสุทธิบนที่สูงยามอากาศเย็นลงซึ่งสามารถรับรู้ได้ถึงความสดชื่นที่ได้รับ
แต่สำหรับตู้ที่ไม่มีความพร้อมแล้วผลลัพธ์เป็นไปในทางตรงข้าม กล่าวคือปลาไม่ได้อยู่ในสภาพที่สมบูรณ์แข็งแรง อันเป็นผลมาจากคุณภาพน้ำและอาหารที่ไม่ดี ในกรณีเช่นนี้สิ่งที่เกิดขึ้นเมื่ออากาศเย็นลงและออกซิเจนละลายน้ำได้เพิ่มขึ้นมากส่งผลให้ค่า pH สูงขึ้น ซึ่งค่า pH ที่สูงขึ้นนี้เองนอกจากอาจทำให้เกิดภาวะ shock pH กับปลาที่อยู่ในสภาพที่ไม่พร้อมได้แล้ว ยังส่งผลต่อการเปลี่ยนแปลงกับค่าทางเคมีและชีวะหลายประการกล่าวคือ สำหรับบ่อหรือตู้ที่คุณภาพน้ำไม่ดีจะมี แอมโมเนีย(NH3) หลงเหลืออยู่ซึ่งบางส่วนอาจอยู่ในรูปของ แอมโมเนียมไอออน ( NH4+) ถ้า ค่า pH ของน้ำในขณะนั้นไม่สูงเกินไป ซึ่งแอมโมเนียมไอออนนี้มีความเป็นพิษน้อยกว่าแอมโมเนียอยู่มาก แต่เมื่อออกซิเจนละลายได้ดีขึ้นมากส่งผลให้ค่า pH สูงขึ้นแอมโมเนียมไอออนที่หลงเหลืออยู่จะถูกเปลี่ยนไปเป็นแอมโมเนีย ส่งผลให้มีความเป็นพิษสูงขึ้นมาก ประกอบกับสุขภาพของปลาที่ไม่ดีอยู่แล้วปัญหาต่างๆจึงเกิดขึ้นได้เช่น เหงือกบาน ,ปลาไม่ยอมกินอาหาร นอกจากนี้ในสภาพที่ออกซิเจนละลายน้ำได้เพิ่มขึ้นประกอบกับมีเศษอาหารที่หลงเหลืออยู่นี้ยังส่งผลให้เกิดการเพิ่มขึ้นของแบคทีเรียที่มีอยู่ทั้งหมดไม่ว่าจะแบคทีเรียส่วนที่เป็นประโยชน์ หรือ แบคที่เรียที่ก่อให้เกิดโรค ( pathogen ) ในสภาพแบบนี้การเพิ่มขึ้นของแบคทีเรียที่มีประโยชน์อาจไม่ได้ช่วยอะไรมากนักเนื่องจากความไม่พร้อมของระบบและขาดการดูแล ในขณะที่การเพิ่มขึ้นของแบคทีเรียที่ก่อให้เกิดโรคนั้นเมื่อปลาไม่ได้อยู่ในสภาพที่มีภูมิต้านทานที่ดีก็จะทำให้เกิดโรคต่างๆอันเป็นผลมาจากการติดเชื้อได้หลายโรค หลายประการ ที่พบเห็นได้มากคืออาการเกร็ดตั้งหรือเกร็ดพอง
2. การเปลี่ยนแปลงของอุณหภูมิ
โดยปกติแล้วน้ำมีความสามารถในการป้องกันการเปลี่ยนแปลงของอุณหภูมิได้ดีระดับหนึ่งเมื่อเทียบกับอากาศ เมื่ออากาศเย็นลงปริมาณน้ำที่น้อยไม่ว่าจะในบ่อเลี้ยงและในตู้ปลาทำให้อุณหภูมิเปลี่ยนแปลงได้เร็ว ซึ่งถ้าปลาไม่อยู่ในสภาพที่แข็งแรงแล้ว ก็ย่อมเกิดอาการผิดปกติต่างๆได้ง่าย เรื่องของการเปลี่ยนแปลงของอุณหภูมินี้ไม่เฉพาะว่าเย็นลงเท่านั้นที่ก่อให้เกิดปัญหา น้ำที่อุณหภูมิสูงขึ้นก็ก่อให้เกิดปัญหาเช่นกัน ดังจะเห็นได้ว่าก่อนการลงปลาทุกครั้งจึงมีความจำเป็นต้องทำการปรับอุณหภูมิระหว่างน้ำในถุงใส่ปลากับน้ำในตู้ปลาก่อนทุกครั้งเพื่อสร้างความคุ้นเคยให้กับปลาในเบื้องต้น กรณีเช่นนี้ก็คงไม่ต่างจากคนเรานัก กล่าวคือคนที่สุขภาพไม่ดีย่อมเจ็บป่วยได้ง่ายๆเมื่อมีการเปลี่ยนแปลงของดินฟ้าอากาศไม่ว่าจะเย็นลง, ร้อนขึ้น หรือแม้แต่เมื่อฝนตก
จากที่กล่าวมาในเบื้องต้นจะเห็นได้ว่าแท้จริงแล้วยามที่อากาศเย็นลงไม่ได้เป็นปัญหาโดยตรงของการเลี้ยงปลา เป็นแต่เพียงทำให้ต้องมีการดูแลที่มากขึ้น และถ้าตลอดเวลาก่อนเข้าสู่การเปลี่ยนฤดูเรามีระบบกรองที่ดีและได้รับการดูแลอย่างดี ในขณะที่ปลาที่เลี้ยงได้รับสารอาหารต่างๆอย่างครบถ้วนแล้วก็จะพบได้ว่าฤดูหนาวของบ้านเราซึ่งอุณหภูมิมิได้ต่ำมากเหมือนในประเทศเขตหนาว เป็นฤดูที่เราจะเห็นความสวยงามที่เพิ่มขึ้นของปลาที่เลี้ยง แทนการเห็นปลาที่เลี้ยงไว้ป่วย หรือมีปัญหา และหลายๆท่านคงรอคอยการมาถึงของฤดูหนาวเพื่อจะได้ชื่นชมความงามของปลาที่เลี้ยงไว้แทนที่จะกลัวการมาถึงของฤดูหนาวอย่างที่เคยเป็นมา
ในเรื่องของโภชนาการของปลานั้นผู้เลี้ยงปลาสวยงามเป็นจำนวนมากมักคำนึงถึงปริมาณของโปรตีนและไขมันเป็นด้านหลัก ไม่ได้คิดถึงเรื่องของวิตามินและเกลือแร่ต่างๆซึ่งถือเป็นสารที่มีความต้องการเล็กน้อยแต่ส่งผลต่อสุขภาพและความสมบูรณ์โดยรวมของสิ่งมีชีวิตในหลายๆด้านเท่าใดนัก ปลาบางส่วนมองดูภายนอกอาจจะดูว่าสมบูรณ์ดีแต่แท้จริงแล้วการคาดคะเนความสมบูรณ์ของปลาในพื้นที่เลี้ยงขนาดเล็กนั้นทำได้ค่อนข้างยากหลายๆท่านจึงมักสรุปโดยดูจากการกินของปลาเป็นหลักซึ่งยังคงมีความคลาดเคลื่อนได้ ภาวะที่ปลาแสดงออกยามเมื่อเข้าสู่การเปลี่ยนฤดูกับเป็นตัวบ่งชี้ที่ดีกว่ามาก
แท้จริงแล้วความสุขอันเกิดจากการเลี้ยงปลานั้น ย่อมมาจากความสุขที่ผู้เลี้ยงให้กับปลานั่นเอง เพราะลำพังการเลี้ยงปลาไม่ให้ตายนั้นไม่ยากและสามารถให้ความสุขกับผู้เลี้ยงได้ในช่วงสั้นๆเท่านั้น แต่การเลี้ยงปลาให้มีความสวยสมบูรณ์นั้นยากกว่ามาก แต่ให้ความสุขและความท้าทายในการเลี้ยงมากกว่าและยาวนานกว่ามากนัก แต่ผู้เลี้ยงปลาเป็นจำนวนมากมักถอดใจก่อนที่จะมาถึงจุดนี้
อะโรตัวน้อย
------------------------------------------
ดังนั้น..หนาวนี้ ถ้าคุณดูแลสุขภาพปลาได้ดี คุณกลับจะพบว่า..ปลาดูสดชื่นขึ้นนะครับ ^_^
ขอให้ทุกท่าน ประสบความสำเร็จอย่างที่หวังไว้ทุกประการครับ
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
