Aqua.c1ub.net
*
  Tue 17/Nov/2026
หน้า: 1   ลงล่าง
พิมพ์
ผู้เขียน หัวข้อ: ปลาแม่บ้าน ยอดนักทำความสะอาดประจำอะควาเรียม (ยาวนะครับ)  (อ่าน 11121 ครั้ง)
[K]aNate~* ออฟไลน์
Club Brother
« เมื่อ: 11/12/08, [10:29:10] »
ตอบโดยอ้างถึงข้อความ

ปลาแม่บ้าน ยอดนักทำความสะอาดประจำอะควาเรียม ตอนที่ 1
(อันนี้เกริ่นๆ อ่านเพลินๆ ใครขี้เกียจอ่านไปอ่านตอน 2 เลยครับ)
การ เลี้ยงปลาก็เปรียบเหมือนกับเราสร้างเมืองจำลองขึ้นมาสักเมืองหนึ่ง เป็นเมืองที่เล็กบ้างใหญ่บ้างตามแต่กำลังทรัพย์และความสะดวกในการดูแล คนอยู่คอนโดฯ หรืออพาร์ตเมนต์ก็สร้างเมืองเล็กหน่อย อาจเป็นเมืองในโหลหรือตู้ ขนาดสัก 24 นิ้ว กำลังสวย ถ้าคนมีที่ทางก็เลี้ยงเมืองใหญ่ขึ้นมา บางบ้านเล่นเมืองขนาด 2-3 เมตร เห็นแล้วอลังการงานสร้างจริงๆ

ที่ผมเปรียบตู้ปลาเหมือนกับเมืองๆ หนึ่งนั้นก็เพราะเห็นว่ามันต้องมีองค์ประกอบสำคัญๆ ในแบบเดียวกัน ไม่ว่าจะเป็นเรื่องของพื้นที่ซึ่งก็คืออาณาบริเวณภายในตู้ปลาโดยรวม สภาพภูมิประเทศก็คือการจัดตกแต่งตู้ ประชากรก็คือปลาบ้าง สัตว์น้ำอื่นๆ อย่างกุ้งหรือหอยบ้าง สภาพเศรษฐกิจก็คือเรื่องของอาหารการกิน วิตามินเสริมอะไรทำนองนี้ บางตู้ปลาก็มีการส่งออกเสียด้วย ก็คือการแพร่พันธุ์ลูกจนเจ้าของประเทศเอาไปขายเปลี่ยนเป็นเงินมาซื้ออาหาร ดีๆ เลี้ยงดูกันเองต่อไป

โฟกัสไปเฉพาะเรื่องของประชากรในตู้ อันได้แก่ ปลา ตู้ หรือที่หลายๆ ท่านนิยมเรียกว่าอะควาเรียมนั้น มีทั้งการเลี้ยงปลาแบบแยกเดี่ยวและรวม ผมอยากพูดถึงการเลี้ยงปลาแบบรวม เนื่องจากสามารถเปรียบเทียบกับสังคมย่อยๆ ได้มากกว่าการเลี้ยงแบบแยกเดี่ยวหรือตู้ฟอร์มปลา

ตู้ปลารวมก็คือ ตู้ที่เลี้ยงปลาหลากหลาย มีมากกว่า 2 หรือ 3 ชนิด ขึ้นไป บางตู้ว่ากันเป็นสิบชนิดแล้วแต่ขนาดพื้นที่ของตู้ และความสามารถในการหาปลามาเลี้ยงของผู้เลี้ยง ถ้าลงมากกว่า 1 ชนิด ก็เริ่มเป็นระบบสังคมย่อยๆ ขึ้นมาแล้ว โดยที่เราบางทีก็ไม่ได้คาดคิดไว้ก่อนด้วยซ้ำ

องค์ประกอบของสังคมปลาในตู้อาจแบ่งหยาบๆ ได้เป็น ปลาประชากรหลัก ปลาประชากรรอง และปลางานหรือปลาที่เอาไว้ใช้งาน

ปลา หลัก หรือปลาประชากรหลัก อาจเป็นปลาอะไรก็ได้ที่ผู้เลี้ยงเห็นแล้วเกิดความรู้สึกไปในทางชื่นชอบความ งามของมันมากกว่าประโยชน์อย่างอื่น จำนวนปลาหลักจะมากน้อยก็ขึ้นอยู่กับองค์ประกอบ เช่น ขนาดของตู้ ชนิดของปลา เป็นต้น ปลาบางอย่างเลี้ยงรวมเป็นฝูงได้ไม่มีปัญหา แต่พอเลี้ยงแบบสะเปะสะปะเอามาแค่ไม่กี่ตัวก็ออกอาการก้าวร้าวดุร้าย เช่น ปลาเสือสุมาตรา ปลาแรด และปลาหมอสี ในทางตรงกันข้าม ปลาบางชนิดเลี้ยงน้อยๆ ไม่มีปัญหา แต่พอเลี้ยงมากเข้าก็เกิดเรื่องวุ่นวายได้เช่นกัน นักเลี้ยงปลาที่มีประสบการณ์สักหน่อยจะสังเกตตรงนี้ได้ไม่ยาก และซื้อหาปลามาเลี้ยงได้อย่างเป็นสัดส่วนลงตัว แต่โดยรวมแล้วปลาประชากรหลักต้องมีจำนวนมากกว่าหรืออาจมีจำนวนน้อยแต่มีความ โดดเด่นกว่า

ปลารอง หรือปลาประชากรรอง ไม่ใช่ปลารองบ่อนนะครับ ปลารองก็คือปลาที่ผู้เลี้ยงอาจไม่ได้ตั้งใจอยากนำมาเลี้ยงแต่แรก แต่เมื่อเลี้ยงปลาประชากรหลักไปแล้ว เนื้อที่ในตู้เหลืออยู่จำนวนจำกัด การเลี้ยงปลาอื่นๆ จึงต้องประหยัด คือไม่สามารถหาซื้อมาเลี้ยงทีละมากๆ ได้อีกต่อไป อาจเลี้ยงแบบหยอดๆ คือซื้อมาใส่ตัวหนึ่งบ้าง สองตัวบ้าง เอาแค่พอประดับให้เกิดความไม่น่าเบื่อ ปลารองอาจมีหลายชนิด แล้วแต่ผู้เลี้ยงอีกนั่นแหละ แต่จะต้องไม่มากไปกว่าปลาหลัก เพราะไม่งั้นมันก็ไม่ใช่ปลารองน่ะสิครับ แหม!

ประชากรปลาสุดท้ายที่ จะพูดและเป็นสิ่งที่สำคัญในการนำเสนอของผมคราวนี้ก็คือ ประชากรปลางาน หรือปลาที่มีเอาไว้ใช้งาน ผมชอบที่จะเรียกปลากลุ่มนี้ว่า ปลาแม่บ้าน เห็นว่ามันน่ารักดี

เคยไหมครับ เวลาไปหาซื้อปลาตามร้านขายปลา คนขายมักแนะนำปลาประเภทกินตะไคร่น้ำบ้าง ปลากินเศษอาหารบ้าง กินขี้ปลาด้วยกันเองบ้าง ให้เราซื้อมาติดๆ ตู้ไว้เพื่อจะได้ช่วยกันทำความสะอาดตู้ ถ่วงเวลาคนเลี้ยงไม่ให้ต้องมาล้างกันบ่อยๆ ปลาพวกนี้แหละครับ คือปลาแม่บ้าน คนเลี้ยงไม่ได้อยากเอามาเลี้ยงเพื่อดูความสวยงามของมันเป็นเหตุใหญ่ แต่ซื้อมาเพราะเห็นว่าช่วยได้ในเรื่องของระบบนิเวศน์ โดยเฉพาะการเก็บกินสิ่งที่ไม่พึงประสงค์อย่างเศษอาหารเหลือๆ ที่บรรดาพ่อเจ้าประคุณปลาหลักปลารองกินไม่หมด

ปลางาน หรือ ปลาแม่บ้าน จะไม่เลี้ยงกันมาก แหงละครับ มันไม่สวยงามอะไร แถมการว่ายน้ำก็ไม่ได้เป็นไปในแบบที่คนส่วนใหญ่ต้องการเสียด้วย ปลางานบางชนิดปักหลักทำมาหากินอยู่กับที่ จนกว่าสัมปทานของมันจะหมดค่อยย้ายถิ่น อย่างเช่น พวกปลากินตะไคร่ บางชนิดทำงานเฉพาะกะกลางคืน กลางวันไม่โผล่หัว อย่างเช่น ปลาหมู (บางชนิด) ปลาปล้องอ้อย และบรรดาปลาในกลุ่มแคทฟิชอีกหลายชนิดเหลือเกิน โดยปกติการเลี้ยงปลาพวกนี้มักดูสภาพของตู้ปลาโดยรวมก่อน ไม่ใช่ว่าใครแนะนำอะไรก็ซื้อดะ เพราะปลาใช้งานนั้นเมื่อมันไม่ได้กินในสิ่งที่มันต้องการตามธรรมชาติแล้ว มันก็อาจจะหันมาเบียดเบียนปลาหลักในตู้ ไม่ว่าจะเป็นเรื่องของการแย่งอาหารโดยตรงหรือจู่โจมเพื่อดูดเอาเมือกของปลา บางอย่างทดแทนกับสิ่งที่มันหาไม่ได้ในตู้ (เพราะตู้อาจจะสะอาดเกินไป)

ยกตัวอย่างหน่อย จะได้เห็นชัดๆ

อย่าง ตู้ที่มีตะไคร่ขึ้นจัด โดนแดดมากหรือใช้แสงไฟมาก เพื่อให้ต้นไม้น้ำเติบโตหรืออะไรก็สุดแท้แต่ เอาเป็นว่าตู้นี้มีตะไคร่เยอะ อย่างนี้สมควรเอาปลาที่มีคุณสมบัติกินตะไคร่น้ำมาเลี้ยง แต่ทั้งนี้ทั้งนั้นก็ขึ้นอยู่กับชนิดของปลาหลักที่เลี้ยงอยู่ด้วยว่าเป็นปลา อะไร เพื่อไม่ให้เกิดปัญหาขึ้นมาในภายหลัง เช่น คนที่มีตู้เล็กนิดเดียว แต่ดันไปหาเอาปลาซัคเกอร์มาเลี้ยง ปลาซัคเกอร์เป็นปลาใหญ่ เมื่อโตเต็มที่อาจมีความยาวได้ถึง 50 เซนติเมตร แต่โดยทั่วไปแล้วจะอยู่ราวๆ 1 ฟุต พอปลาโตขึ้น ตู้เลี้ยงไม่ไหว เจ้าของก็เล่นวิธีง่ายๆ คือเอาไปโยนลงคลอง กลายเป็นปัญหาสังคมในระดับที่ใหญ่ขึ้นไปอีก เพราะเจ้าซัคเกอร์นี้เป็นปลาที่นอกจากจะกินตะไคร่น้ำได้เก่งมากแล้ว ยังเป็นปลาที่มีศักยภาพสูงในการขโมยกินไข่ปลาอื่นๆ อีก แถมยังมีศัตรูน้อย (ซัคเกอร์เป็นปลาจากทวีปอเมริกาใต้ ในธรรมชาติของมันมีศัตรูอยู่ไม่น้อย เป็นการรักษาระดับปริมาณของพวกมันให้เกิดสมดุล) ซัคเกอร์แพร่ขยายพันธุ์เร็วมาก ไม่คุ้มกันหรอกกับปลาสายพันธุ์ไทยแท้ในแม่น้ำลำคลองที่ต้องทยอยสูญหายไปด้วย การเข้ามาทดแทนของมัน

หากมีตู้เล็ก ก็ควรหาปลากินตะไคร่ที่ขนาดไม่ใหญ่นัก เรียกว่าอยู่ในตู้ได้จนแก่ตายไปเลย ปลาแบบนี้มีเยอะครับ เช่น ปลาน้ำผึ้ง ปลาซัคเกอร์ผีเสื้อ ปลาเล็บมือนาง เป็นต้น

ตู้ที่สกปรกเลอะเทอะหน่อยเพราะเจ้าของชอบให้อาหารปลามากๆ นัยว่าปลาจะได้โตเร็ว ตู้แบบนี้ควรมีปลาเก็บเศษอาหารตามพื้นมาช่วย เพราะปลาที่กินอาหารมากเกินความพอดีของมันแล้ว สักพักหนึ่งจะสำรอกออกมา หรือไม่ก็ออกมาเป็นอุจจาระที่ยังไม่ค่อยจะย่อยดีนัก เหล่านี้ทำให้น้ำเสียเร็วกว่าปกติ ปลาเก็บเศษอาหารช่วยได้มากทีเดียว มันจะคอยว่ายระไปตามพื้น หาเศษหาเลยกินไปตามเรื่อง ไม่ค่อยขึ้นมาแย่งอาหารปลาบนผิวน้ำกิน นอกจากจะปล่อยให้มันอดอยากจนต้องพัฒนาตัวเองบากหน้าขึ้นมากินอาหารข้างบน เข้าทำนองด้านได้อายอดนั่นเอง

ปลากลุ่มนี้ ได้แก่ กลุ่มปลาแพะ ปลาหมู ซึ่งบางทีก็ปฏิเสธไม่ได้ว่าปลาพวกนี้บางชนิดก็มีสีสันที่สวยไม่ใช่เล่น อาจควบตำแหน่งปลาประชากรรองไปด้วยในตัวก็มี

อีกกรณีหนึ่งที่คนชอบเลี้ยงต้นไม้น้ำมักเจอกัน นั่นคือ ปริมาณหอยในตู้ปลามากจนเหลือจะเก็บด้วยมือ

หอย ที่ว่ามีขนาดเล็กจิ๋ว แต่หากปล่อยให้โตเต็มที่ก็ประมาณๆ 1-2 เซนติเมตร ทีเดียว แถมยังแพร่ขยายพันธุ์เร็วอย่างน่าสะพรึงกลัว หากไม่มีตัวกำจัดที่มีประสิทธิภาพจริงๆ แค่ไม่กี่วันจะเห็นลูกหอยยิบๆ เกาะพราวตามตู้เต็มไปหมด โดยปกติแล้วปลาเกือบทุกชนิดสามารถกินตัวอ่อนของหอยได้ ตู้ที่เลี้ยงปลาจึงยังคงรักษาดุลยภาพของปริมาณหอยได้ในระดับที่ไม่เลวร้ายจน เกินไปนัก แต่ก็ไม่หมดจดเสียทีเดียว เพราะหอยนั้นไปได้ทุกที่ อยู่ทุกซอกหลืบ และเมื่อเติบโตขึ้นมาสักหน่อยแล้วเปลือกมันก็แข็งแรงพอที่จะปกป้องตัวมันเอง จากปากปลาโดยทั่วไป

นักเลี้ยงปลาที่อยากจัดการกับปัญหานี้ให้เด็ด ขาด จึงมักหาซื้อปลาปักเป้ามาเลี้ยง ไม่ต้องมากมายครับ แค่ตัวสองตัวหอยเล็กหอยใหญ่ก็หายเกลี้ยงแล้ว ปักเป้าเป็นปลาที่กินหอยโดยธรรมชาติ มันมีฟันแข็งแรงขนาดใหญ่ งับทีเดียวเปลือกหอยแตกกร้วม เคี้ยวกินอย่างกับเรากินข้าวเกรียบอย่างไรอย่างนั้น

แต่ปลาปักเป้า เองก็มีหลายชนิด ไม่ใช่ว่าจะเลี้ยงได้ไปทั้งหมด บางชนิดตัวใหญ่ยักษ์ว่ากันเป็นฟุต แต่บางชนิดก็ตัวจิ๋วหลิวแค่เซนต์สองเซนต์ แถมยังมีชนิดน้ำจืดแท้ๆ กับน้ำกร่อย ใครไม่รู้ไปซื้อปลาปักเป้าน้ำกร่อยมาเลี้ยงในตู้น้ำจืด แค่ไม่กี่วันปลาปักเป้าก็ตาย ปีศาจหอยก็กลับมามีอำนาจครองตู้ต่อไปตามเดิม ปักเป้าน้ำกร่อยมีให้เห็นมากหลายชนิด แถมยังราคาถูกและมีลวดลายเด่นตา เช่น ปักเป้าซีลอน ปักเป้าจุด ปักเป้าทอง ถ้าเป็นปักเป้าน้ำจืดจริงๆ มักมีลวดลายไม่ค่อยสวยนัก เช่นปักเป้าดำ ปักเป้าโชติสุวัตถิ แต่บางชนิดก็มีลายเด่นสะดุดตา เช่น ปักเป้าปาเลมบัง ปักเป้าสมพงษ์ ปักเป้าแคระหรือปักเป้าเหลือง เป็นต้น

ปักเป้า เป็นปลานิสัยก้าวร้าว หากปลาหลักเป็นปลาขนาดเล็กหรือค่อนข้างบอบบางอ่อนแอแล้วก็ไม่ควรเลี้ยง หรือเลือกเลี้ยงปักเป้าชนิดที่มีขนาดแคระ เช่น ปักเป้าแคระ (Yellow Puffer) จะได้ไม่เกิดปัญหาปลาใช้งานไปกัดปลาประชากรหลักกินเป็นอาหารเข้า

ใน สังคมมนุษย์เรายังเรียกร้องหาความยุติธรรมให้กับทุกกลุ่มทุกชนชั้น ในสังคมปลาก็เช่นกัน โดยเฉพาะสังคมปลาในตู้ที่เราควบคุมดูแลมันกับมือของเราเอง ก็ควรจะดูแลเอาใจใส่ปลาทุกกลุ่มอย่าให้เกิดความรักใคร่แบบลำเอียง บางท่านเห็นปลาใช้งานเจ็บป่วยหรือไม่ค่อยได้กินอาหารจนตัวผอมลีบ ก็ไม่ยอมจัดการแก้ไขอย่างไร เพราะคิดว่าราคาของมันแค่ไม่กี่บาท ตายลงก็คงไม่เป็นไร แต่กับปลาหลักที่ซื้อมาราคาแพงๆ พอเจ็บขึ้นมานิดหน่อยก็หน้าตั้งวิ่งวุ่นหายามาใส่ แม้ว่าสังคมปลาในตู้จะเป็นสังคมย่อย แต่ก็คือการจำลองรูปแบบมาจากสังคมใหญ่ที่เราเองก็เป็นหนึ่งในนั้นอยู่ด้วย และเราคงไม่พอใจนักหากผู้มีอำนาจในการปกครองประเทศเกิดความลำเอียง อุ้มชูคนที่เขาเห็นว่าดี และละเลยคนที่เขาเห็นว่าไม่มีค่าสำหรับตัวเขา ปล่อยให้เผชิญวิบากกรรมไปจนอดอยากปากแห้ง ล้มหายตายจากไปอย่างไร้คนเหลียวแล

ผมชักจะแก่การเมืองไปแล้วหรืออย่างไรกันนี่ คราวหน้ามาว่ากันเรื่องชนิดของปลาแม่บ้านกันดีกว่านะครับ

พิชิต ไทยยืนวงษ์
ที่มา  หนังสือพิมพ์เทคโนโลยีชาวบ้าน
[K]aNate~* ออฟไลน์
Club Brother
« ตอบ #1 เมื่อ: 11/12/08, [10:29:45] »
ตอบโดยอ้างถึงข้อความ

ปลาแม่บ้าน ยอดนักทำความสะอาดประจำอะควาเรียม (ตอนที่ 2)

ปลา ที่มีพฤติกรรมกินตะไคร่น้ำหรือกินบรรดาเศษอาหารในตู้เลี้ยงที่ผมเรียกมันว่า ปลาแม่บ้าน นั้น มีมากมายหลายชนิดมากครับ จะขอยกตัวอย่างและบรรยายสรรพคุณให้ฟัง (อ่าน) กันเสียเลย เพื่อไม่ให้เป็นการเสียเวลา

1. ปลาซัคเกอร์

ปลาซัคเกอร์นี้ ผมใช้เป็นตัวอย่างในการอ้างถึงปลาในหัวข้อสนทนาหลายๆ เรื่องด้วยกัน จนรู้สึกสนิทสนมชิดเชื้อกับชื่อเจ้าปลาตัวนี้กันเป็นอย่างดี ปลาซัคเกอร์ในบ้านเรามักเรียกกันว่า "ปลาเทศบาล" หรือไม่ก็เรียก "ปลาดูด" กันตรงๆ ไปเลยตามลักษณะปากของปลาชนิดนี้ แต่หากให้เรียกทับศัพท์ภาษาอังกฤษว่า "ปลาซัคเกอร์" บ้านเรามักเรียกกันเพี้ยนไปเพี้ยนมาจนแปลความหมายไปต่างๆ กัน ซึ่งหลายชื่อก็ไม่ได้เกี่ยวกับตัวมันเองแต่อย่างใด อย่างเช่น ปลาช็อคเกอร์ (คนเลยเข้าใจไปว่ารูปร่างมันน่าเกลียดน่ากลัวจนช็อคสยองขวัญ) ปลาซ็อคเกอร์ (ไม่รู้มันไปเกี่ยวกับฟุตบอลเข้าได้ยังไงเนี่ย) ปลาชักเกอร์ (คือชักแล้วไม่ตาย ประมาณว่าชักหลอกๆ ให้คนเก้อเล่น)

เอาเป็นว่าเรามาเรียกมันว่า "ปลาซัคเกอร์" หรือ "ปลาดูด" ก็แล้วกัน จะได้ไม่สับสนไปกันใหญ่

ปลา ซัคเกอร์ มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Hypostomus plecostomus แหล่งอาศัยตามธรรมชาติของมันอยู่ตามแม่น้ำลำคลองในทวีปอเมริกาใต้ เป็นปลาขนาดใหญ่ เมื่อโตเต็มที่แล้วอาจมีขนาดได้ถึง 60 เซนติเมตร แต่อยู่ในตู้ปลาแล้วมักไม่โตมาก อาจได้สักฟุตหนึ่งก็เท่มากแล้ว ส่วนใหญ่จะอยู่ราวๆ 10-25 เซนติเมตร

ลักษณะของปลาซัคเกอร์นี้แปลก คล้ายกับทัพพีด้ามยาวๆ สีดำวางคว่ำเอาไว้กับพื้น ปลาชนิดนี้ไม่มีเกล็ด แต่ผิวหนังของมันพัฒนาขึ้นมาทดแทนจนแข็งยิ่งกว่าเกล็ดปลาโดยทั่วไปเสียอีก แถมยังมีหนามเล็กๆ เป็นการป้องกันภยันตรายจากการถูกสัตว์อื่นจับกินอีกต่างหาก ในวงวิชาการสัตว์น้ำเมืองไทยเรียกปลาซัคเกอร์ว่า "ปลากดเกราะ" ก็เนื่องมาจากจุดเด่นตรงนี้แหละ

ปากของซัคเกอร์ก็มีลักษณะเหมือน ชื่อของมัน คือใช้ดูด ภายในปากมีฟันหรือเขี้ยวซี่เล็กๆ เรียงกันเอาไว้ขูดกินเนื้อเยื่อของสัตว์อื่นหรือตะไคร่น้ำให้หลุดออกจากผิว ของวัตถุที่มันไปเกาะเพื่อกินเป็นอาหาร ปลาชนิดนี้จึงมีชื่อเสียงเรื่องของการกินตะไคร่ในตู้หรือบ่อปลามากที่สุด มันสามารถอยู่ร่วมกับปลาอื่นๆ ได้โดยไม่ไปกัดทำร้าย แต่ด้วยสาเหตุที่เป็นปลาขนาดใหญ่ หากนำมาเลี้ยงในตู้คับแคบก็จะเป็นปัญหาไม่น้อย ปลาซัคเกอร์จึงเหมาะกับตู้หรือบ่อใหญ่ๆ อย่างบ่อปลาคาร์พ คนที่เลี้ยงตู้เล็กๆ อย่าไปหามาเป็นแม่บ้านเลยครับ เดี๋ยวต้องเดือดร้อนหาที่ปล่อยกันวุ่นวาย

ข้อดีของปลาซัคเกอร์ ช่วยกินตะไคร่น้ำที่เกาะตามกระจกตู้และบ่อปลา

ข้อเสีย มีขนาดใหญ่ไม่สามารถเลี้ยงในตู้เล็กได้ ที่สำคัญคืออาจดูไม่สวยงามในสายตาคนทั่วไป



2. ปลาน้ำผึ้ง

ชื่อน่ารักดีนะครับ ปลาน้ำผึ้งเนี่ย แต่พอค้นๆ ดูแล้วว่าท้องถิ่นเขาเรียก "อีดู" เลยหมดท่า จากคุณหนูกลายเป็นนางทาสไปชอบกล

ปลา น้ำผึ้ง มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Gyrinocheilus aymonieri ในธรรมชาติเป็นปลาขนาดกลาง โตเต็มที่อาจยาวได้ถึง 20 เซนติเมตร มีสีคล้ำกระด่างกระดำ มีเส้นสีดำหนาใหญ่พาดจากดวงตายาวไปจนถึงโคนหางเป็นจุดสังเกตเด่นชัด ส่วนปลาที่นำมาเลี้ยงในตู้คาดว่ามีการพัฒนาสายพันธุ์จนมีสีขาวอมชมพูหวาน แหววน่ารักน่าชัง ไม่มีลายคาดดำ และไม่ใหญ่โตนัก (แต่ปลาที่นำไปเลี้ยงในบ่อขนาดใหญ่ มีตะไคร่ให้กินอุดมสมบูรณ์ ปลาก็จะโตได้เต็มที่เท่ากับในธรรมชาติของมันอยู่นั่นเอง)

ปลาน้ำผึ้ง มีรูปร่างยาวทรงกระบอก ปากรูปดูดเหมือนปลาซัคเกอร์ ชอบกินตะไคร่น้ำเหมือนกัน แต่บางทีเผลอๆ ก็แจมอาหารปลากับเขาบ้าง โดยเฉพาะอาหารสดอย่างไส้เดือนน้ำ ปลาน้ำผึ้งไม่นิยมเลี้ยงรวมกับปลาทอง เพราะเป็นปลาเอื่อยอุ้ยอ้าย แถมยังมีเมือกเยอะ ทำให้ปลาน้ำผึ้งชอบเข้าไปรุมตอมดูดเอาเมือกตามผิวหนังของปลาทอจนบางตัวเซ็ง ถอดใจลอยหงายตุ๊บป่องตายไปเลย

ในตู้ปลาขนาดปานกลางไม่ควรเลี้ยงปลา น้ำผึ้งมากนัก เพราะปลาน้ำผึ้งกินตะไคร่เร็ว และหากไม่มีให้กินแล้วจะซูบผอมจนหัวโตภายในไม่กี่วัน เมื่อหิวมากๆ ก็อาจจะกลายเป็นมาทำร้ายปลาในตู้ที่ว่ายช้าป้องกันตัวเองไม่ค่อยได้จนถึงตาย

ข้อดีของปลาน้ำผึ้ง กินตะไคร่น้ำได้ดุเดือดดีมาก เป็นเครื่องจักรสังหารตะไคร่ในตู้ชนิดเยี่ยม

ข้อเสีย ชอบดูดเมือกข้างลำตัวปลาอื่นที่เชื่องช้า เช่น ปลาทอง บางครั้งเล่นไม่เลิกจนปลาทองตายก็มี

3. ปลาแพะ

ปลา แพะ เป็นปลาแม่บ้านอีกชนิดหนึ่งที่ผมชอบมาก เพราะมันมีนิสัยดี ไม่ค่อยยุ่งกับใคร วันๆ ง่วนเก็บกินเศษอาหารตามพื้น ไม่สนใจข่าวบ้านการเมืองเท่าไรนัก แถมยังตัวเล็ก โตจนแก่ยังไงก็เรียกได้ว่าเล็กอยู่ดี ประมาณนิ้วหัวแม่มือเท่านั้นเอง ที่สำคัญ ปลาแพะมีสายพันธุ์ให้เลือกเลี้ยงหลากหลายมาก ลวดลายสีสันแตกต่างกันไปตามแหล่งที่มาจนบางทีกลายเป็นปลาที่คนนิยมสะสมเป็น คอลเล็กชั่นมากกว่าจะนำมาเลี้ยงเป็นแม่บ้านประจำตู้ปลาจริงๆ เสียอีก

ชื่อ สกุลของปลาแพะคือ คอรีดอราส (Corydoras spp.) ส่วนชื่อสปีชี่ส์นั้นก็ขึ้นอยู่กับว่าเป็นชนิดอะไร มีหลายสิบสปีชี่ส์เหลือเกิน ราคาก็มีทั้งถูกแค่ไม่กี่บาทไปจนถึงหลายร้อย ให้เลือกเลี้ยงกันได้ตามอัธยาศัย แต่ตัวที่นิยมนำมาเลี้ยงเป็นปลาแม่บ้านประจำตู้ปลาคือ Corydoras aeneus หรือที่เรียกกันว่า "ปลาแพะเขียว" ลักษณะของปลาแพะเขียวจะสั้นป้อม หัวโต หางเล็ก ปากด้านล่างมีหนวดเอาไว้หาอาหารที่ซุกซ่อนอยู่ตามพื้นหรือใต้ผืนทราย ปลายหนวดมีประสาทสัมผัสที่ไวมาก และเป็นปลาที่จมูกดีเลิศราวกับสุนัขบลัดฮาวด์

ปลาแพะเขียวเมื่อ เพาะไปเพาะมาก็ผ่าเหล่า มีปลาแพะเผือกออกมาสร้างสีสันแก่วงการการเลี้ยงปลา แพะเผือกสีขาวอมชมพูตาสีแดงทับทิมดูสวยสะอาดน่ารักกว่า คนก็นิยมเลี้ยงกันมากกว่า แต่ราคานั้นพอกันเพราะแพร่ขยายพันธุ์ได้ไม่ยากเหมือนกัน

ปลาแพะนิยม เลี้ยงในตู้ที่เลี้ยงปลาประชากรหลักไม่ใหญ่โตโลดโผนโหดร้ายนัก โดยมากมักเลี้ยงกับปลาเล็กๆ ด้วยกัน หรือไม่ก็ตู้ต้นไม้น้ำ ปลาแพะเก็บเศษอาหารตามพื้นตู้กินได้ตลอดทั้งวัน ไม่ค่อยไปเบียดเบียนใคร แต่หากตามพื้นไม่มีอาหารให้มันกินมันก็อาจจะฝืนมติประชาคมแหวกว่ายขึ้นมาหา เอาบนผิวน้ำเวลาเราให้อาหารกับปลาหลักได้เหมือนกัน เห็นได้ชัดหากเราเลี้ยงปลาแพะไว้เป็นฝูงหลายๆ ตัว จนบางทีเจ้าแม่บ้านพวกนี้แทบไม่สนอาชีพของตัวเองไปเลย

อย่าเลี้ยงปลา แพะในตู้ปลาทอง โดยเฉพาะปลาทองขนาดใหญ่ เพราะปลาทองนั้นซุ่มซ่ามแถมยังตะกละหิวเก่ง บางทีเผลอจุ๊บเอาปลาแพะตัวน้อยติดเข้าไปในปากจนเกิดเรื่องใหญ่ เพราะครีบว่ายน้ำของปลาแพะนั้นแข็งเป็นเงี่ยง เมื่อเข้าปากปลาทองไปแล้วมักจะติด เข้าทำนองกลืนไม่เข้าคายไม่ออกของแท้ มีคนบอกว่าเคยเห็นปลาทองนอนตายอ้าปากหวอ ในปากมีศพปลาแพะติดอยู่ด้วย ได้ยินแล้วก็ได้แต่ปลงอนิจจา

ข้อดีของปลาแพะ เก็บเศษอาหารที่ปลาอื่นกินเหลือหรือสำรอกออกมาแล้วฝังอยู่ตามพื้น กรวดก้นตู้ได้อย่างมีประสิทธิภาพ

ข้อเสีย จะว่าไปแล้วก็ไม่น่ามี ยกเว้นอย่าไปเลี้ยงรวมกับปลาที่ใหญ่กว่าหรือดุร้ายอย่างปลาหมอสี ปลากินเนื้ออื่นๆ



4. ปลาหมู

ปลา หมูนี้น่าจะเรียกให้เต็มๆ ว่า ปลาหมูป่า เพราะหากใครเคยสังเกตดูดีๆ จะเห็นว่าปลาหมูมีเงี่ยงแหลมๆ คมๆ ซุกซ่อนอยู่ตรงผิวหนังบริเวณใต้ดวงตา เวลาเงี่ยงนี้ง้างออกเพื่อข่มขู่ศัตรูจะดูเหมือนเขี้ยวหมูป่ามากทีเดียว เชียวครับ

ปลาหมู เป็นปลาที่มีเกล็ด แต่เกล็ดนั้นเล็กละเอียดแล้วยังไพล่ไปอยู่ใต้ผิวหนัง เลยดูกลายเป็นปลาไม่มีเกล็ดไป ตรงกันข้ามกับพวกปลาไร้เกล็ดอย่างปลาแพะและปลาซัคเกอร์ที่ตัวเองไม่มีเกล็ด แต่ก็สู้อุตส่าห์พัฒนาผิวหนังให้แข็งแกร่งเหมือนเกราะมาแทนเกล็ด อย่างนี้ต้องเรียกว่าเป็นปลาที่มีวิริยะอุตสาหะโดยแท้

ชื่อสกุลของ ปลาหมูคือ Botia spp. มีสายพันธุ์หลากหลายมาก แต่ที่นิยมนำมาเลี้ยงในตู้ค่อนข้างมีจำนวนน้อย ไม่ใช่เพราะไม่สวย แต่เพราะมันหามาเลี้ยงไม่ค่อยจะได้ต่างหาก ปลาหมูที่ได้รับความนิยมมากที่สุดก็คือปลาหมูอินโดนีเซีย (Botia macracanthus) เรียกสั้นๆ ว่าหมูอินโด นักเลี้ยงปลาเขายกให้เป็นปลาหมูที่มีสีสันสวยงามมากที่สุด ส่วนปลาหมูอื่นๆ ก็ใช่จะสวยน้อยหน้ากัน อย่างเช่นปลาหมูจักรพรรดิ (Botia beauforti) ปลาหมูอินเดีย (Botia striata) ปลาหมูบางตัวมีคุณค่าอย่างยิ่ง เพราะเป็นปลาใกล้สูญพันธุ์แล้ว อย่างเช่น ปลาหมูอารีย์ (Botia sidthimunki) ตอนนี้หากันให้ควั่กแต่ก็ไม่ค่อยจะมีขาย คาดว่าใครมีไว้ขายเข้าข่ายผิดกฏหมายเอาเสียด้วย ตรงนี้ต้องสอบถามกับกรมประมงดูอีกทีเพื่อความชัวร์

ในธรรมชาติปลาหมู หากินกลางคืน ลักษณะนิสัยคล้ายกับปลาแพะ มีหนวดอยู่ตรงปลายปากด้านล่างเหมือนกันไว้สำหรับหาอาหาร ในตู้ปลาปลาหมูกินเศษอาหารที่เหลือตกหล่นไว้ดีมาก แต่ก็ขึ้นมาร่วมแจมอาหารที่ให้กับปลาหลักได้ด้วยอย่างไม่ขัดเขินละอายแก่ใจ และนอกจากจะกินเศษอาหารได้ดีแล้ว ปลาหมูยังมีความสามารถพิเศษอีกอย่างคือ กำจัดหอยเล็กๆ ในตู้ได้อย่างชะงัดนัก พูดแบบนี้หลายคนคงเลือกปลาหมูไว้ในใจเตรียมตัวออกไปหาซื้อมาเลี้ยง แต่เดี๋ยวก่อนครับ ฟังข้อเสียของปลาหมูสักหน่อยก่อน ปลาหมูส่วนใหญ่นิสัยไม่ค่อยดีนัก ออกก้าวร้าวน้อยๆ ไปจนถึงก้าวร้าวใหญ่ๆ ปลาหมูตัวจิ๋วๆ อย่างหมูค้อ (Botia morleti) ยาวไม่กี่เซนต์แต่ดุเหมือนพริกขี้หนู วิ่งไล่ปลาตัวใหญ่กว่ากระเจิดกระเจิง แม้กระทั่งปลาหมูอินโดอันแสนสวย ถ้าเลี้ยงในตู้แคบๆ ก็ออกอาการอาละวาดเอาเรื่องเหมือนกัน แต่ถ้าตู้มีพื้นที่สักหน่อยก็ค่อยยังชั่ว ฤทธิ์น้อยลงไปเยอะ

ข้อดีของปลาหมูอินโด กินเศษอาหารและหอยขนาดเล็กๆ ในตู้ปลาได้เก่งกาจไม่มีใครเกิน

ข้อเสีย ตัวใหญ่ นิสัยออกก้าวร้าว ไม่สามารถเลี้ยงรวมกับปลาติ๋มๆ อย่างปลาทองหรือปลาเชื่องช้าทั้งหลายได้

พิชิต ไทยยืนวงษ์
ที่มา  หนังสือพิมพ์เทคโนโลยีชาวบ้าน
KnOt~ ออฟไลน์
หมอแคระ mania
« ตอบ #2 เมื่อ: 11/12/08, [10:58:38] »
ตอบโดยอ้างถึงข้อความ

บวกได้ แค่วันละ 1 นะ ติดๆไว้ ก่อน
~.*LST*.~ ออฟไลน์
Club Brother
« ตอบ #3 เมื่อ: 11/12/08, [11:32:34] »
ตอบโดยอ้างถึงข้อความ

เยี่ยมเลยครับ เอา บวก ปายเลย
sit ออฟไลน์
C.A.P. Army
« ตอบ #4 เมื่อ: 11/12/08, [13:05:59] »
ตอบโดยอ้างถึงข้อความ

+ ไปแล้วครับ สำหรับบทความดีๆ   เดี๋ยวไว้ในนี้สักแป๊บจะย้ายไปเก็บให้เน้อ
Karma ออฟไลน์
Club Brother
« ตอบ #5 เมื่อ: 11/12/08, [15:01:22] »
ตอบโดยอ้างถึงข้อความ

เยี่ยมเลยครับ ดีเลย จะได้ซื้อปลาแพะเพิ่มอีกหน่อย
หน้า: 1   ขึ้นบน
พิมพ์
กระโดดไป: