Aqua.c1ub.net
*
  Tue 17/Nov/2026
หน้า: 1   ลงล่าง
พิมพ์
ผู้เขียน หัวข้อ: บทความ : เกษตรกรหญิง เลี้ยงกุ้งระบบธรรมชาติ ได้ปลากระบอกเสริมเพิ่มรายได้  (อ่าน 6324 ครั้ง)
ป๊ะป๋าดุ๊กดิ๊ก&น้องดริว&น้องดรีม ออฟไลน์
Shrimp Admin
« เมื่อ: 12/06/08, [01:18:07] »
ตอบโดยอ้างถึงข้อความ

เมื่อสมัย 30-40 ปีที่ผ่านมา ตามเรือกสวนไร่นาจะอุดมไปด้วยพื้นดินที่สมบูรณ์ ทำนาก็ได้ข้าวกินอย่างเต็มที่ แหล่งน้ำตามท้องไร่ท้องนาก็มีมาก แถมมีกุ้ง ปลา หอย ขยายพันธุ์เจริญเติบโตไปทั่วแหล่งเกษตรกรรมของไทย จนมีคนนิยมพูดว่า เมืองไทยเป็นแหล่ง "ในน้ำมีปลา ในนามีข้าว" ซึ่งใครเห็นก็ต้องอิจฉาในความสมบูรณ์พูนสุขของคนไทยในยุคอดีต

แต่บัดนี้ สภาพสิ่งแวดล้อมเมืองไทยได้แปรเปลี่ยนไปแล้ว แบบหน้ามือเป็นหลังมือ จากยุคทองที่ชาวนาเคยทำนาอย่างเต็มที่ก็ลดลง พวกสัตว์น้ำ เช่น กุ้ง ปลา ปู หอย ที่เคยมีมากมายก็ลดลงอย่างน่าใจหาย และนี่คือปัญหาที่เกษตรกรยุคต่อมาต้องช่วยกันหาหนทางแก้ไขและพัฒนาให้ดียิ่งขึ้น

คุณจรูญ ไกรเนตร หรือ คุณติ๋ว เกษตรกรวัย 51 ปี ดั้งเดิมเป็นชาวสมุทรสงคราม แต่มาแต่งงานเป็นสะใภ้ชาวสมุทรปราการ การศึกษาจบชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 จากโรงเรียนวัดธาตุทอง และสนใจเรียนรู้งานด้านเกษตรกรรมจากมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์มาโดยตลอด จนเห็นคุณค่าการเลี้ยงสัตว์น้ำในรูปแบบธรรมชาติ พยายามค้นคว้าหาความรู้เพิ่มเติมเพื่อพัฒนาการเลี้ยงสัตว์น้ำอย่างมีประสิทธิภาพ จนปัจจุบันได้เป็นประธานกลุ่มวิสาหกิจเลี้ยงสัตว์น้ำและแปรรูปบ้านคลองยายหลี จังหวัดสมุทรปราการ

ชีวิตที่แปรเปลี่ยนของ "วังกุ้ง"

จากอดีตจนถึงปัจจุบัน

เราเคยภูมิใจว่า เมืองไทยนี้สมบูรณ์ เป็นแหล่งที่ในน้ำมีปลา ในนามีข้าว ซึ่งคุณติ๋วแห่งกลุ่มแม่บ้านเกษตรกรคลองยายหลีได้สะท้อนถึงอดีตให้ฟังว่า ครอบครัวของแฟนเธอดูแลอาณาเขตวังกุ้งทั้งหมดจำนวน 90 ไร่ เมื่อปี พ.ศ. 2520 คุณติ๋วเพิ่งแต่งงานใหม่ๆ ได้เข้ามาอยู่ที่บ้านคลองยายหลีนี้ ได้เห็นคนแถบละแวกบ้านนี้ จะมีการจับกุ้งที่วิ่งเข้ามาให้จับขายได้ตลอดเวลา ไม่มีวันหยุด หันไปทางไหนก็มีประชากรกุ้งเต็มไปหมด

สมัยนั้นคนในครอบครัวทุกคนสนุกกับการซื้อขายกุ้งสดจากบ่อที่บ้าน มีรายได้อย่างมหาศาล ซึ่งถือว่าเป็นรายได้ที่ดีมากในยุคนั้น คุณติ๋ว เล่าเสริมอีกว่า "พวกเราอยู่ท่ามกลางบรรยากาศธรรมชาติล้วนๆ มีลมและฟ้าเป็นเพื่อน วันหนึ่งๆ ก็จะมีกุ้งวิ่งเข้ามาเยือนในวังกุ้งให้เราจับขายแทบทุกวันโดยไม่ต้องลงทุนอะไรเลย สมาชิกกุ้งก็จะว่ายวนไปมาให้เราจับอย่างไม่ขาดสาย"

นอกจากเลี้ยงกุ้งขายแล้ว ยังหาโอกาสทำนาหาข้าวไว้กินในวังกุ้งได้อีก คุณติ๋ว อธิบายเพิ่มเติมว่า ตามปกติพื้นที่แถวจังหวัดสมุทรปราการจะมีลักษณะพิเศษคือ ครึ่งปีแรกจะมีน้ำจืดไหลเข้ามา ส่วนครึ่งปีหลังจะมีน้ำทะเลไหลหนุนเข้ามากลายเป็นน้ำกร่อย ดังนั้น ทางเกษตรกรได้รู้ทิศทางของน้ำละแวกนี้จึงคิดวางแผนในการทำเกษตรกรรมผสมขึ้นคือ ช่วงระหว่างเดือนพฤษภาคมถึงเดือนตุลาคม จะมีน้ำจืดไหลเข้ามา ทางเกษตรกรก็จะทำนาเพื่อจะได้ข้าวมากิน ถ้ามีมากก็นำไปขาย แต่เมื่อถึงช่วงเดือนพฤศจิกายนถึงเดือนเมษายนก็จะมีน้ำกร่อยเพราะจะมีน้ำทะเลพัดเข้ามา ดังนั้น จึงเหมาะกับการเลี้ยงกุ้ง และด้วยความอุดมสมบูรณ์ทางธรรมชาติอย่างเต็มร้อยเลยทำให้ในน้ำมีปลา มีกุ้งอย่างมากมาย จนกระทั่ง ปี พ.ศ. 2531 สภาพธรรมชาติเริ่มมีการเปลี่ยนแปลงไปในทางเลวร้าย โดยกุ้งเริ่มลดจำนวนลงเป็นลำดับ ในที่สุด ปี พ.ศ. 2542 บรรดากุ้งที่เคยอุดมสมบูรณ์ก็หมดลง

"เส้นทางเศรษฐี" ได้สอบถามถึงปัญหาว่าสาเหตุใดจำนวนกุ้งจึงลดน้อยลงในที่สุด เกษตรกรสาว ก็กล่าวอย่างเศร้าใจว่า สาเหตุสำคัญก็คือ จังหวัดสมุทรปราการเริ่มมีโรงงานมาตั้งมากขึ้น จึงทำให้สภาพน้ำธรรมชาติทั่วไปเปลี่ยนแปลงจากการเกิดสารพิษที่มาจากโรงงาน ฉะนั้น จึงเกิดผลกระทบให้จำนวนกุ้งลดหายหดหมดไปในที่สุด

เมื่อความเจริญด้านวัตถุเข้ามามาก ก็จะเป็นผลในการทำลายความเป็นธรรมชาติที่เคยสมบูรณ์หมดไปเช่นกัน และก็เป็นผลต่อวังกุ้งที่ต้องหมดสภาพไปด้วยอย่างคาดไม่ถึง


ชีวิตสู้ไม่ถอย

ด้วยการพัฒนาเลี้ยงกุ้งธรรมชาติ

เมื่อปี พ.ศ. 2545 กุ้งที่เคยว่ายเข้ามาในวังกุ้งอย่างมากมายได้หมดไป ทำให้เป็นปัญหาคาใจเกษตรกรสาวว่าจะทำเช่นไรดี คุณติ๋ว เล่าว่า ตอนนั้นทุกคนในครอบครัวเริ่มวิตกว่าจะทำอย่างไรที่จะให้สมาชิกกุ้งว่ายกลับมาเหมือนเดิม เธอเป็นคนไม่ยอมแพ้ พยายามหาความรู้เล่าเรียนอย่างหนักจากมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ เพื่อจะหาวิธีการเนรมิตลูกกุ้งให้กลับมา ก่อนหน้านี้คุณติ๋วพยายามนำเอาพันธุ์กุ้งมาปล่อยเพื่อขยายพันธุ์กุ้งให้มากขึ้น แต่ก็ไร้ผล ยิ่งปล่อยไปเท่าไหร่ ก็หมดไปเท่านั้นเพราะน้ำในวังกุ้งเต็มไปด้วยสารพิษจากโรงงาน

เมื่อเป็นเช่นนี้ คุณติ๋วได้พยายามศึกษาหาความรู้ จนพบว่า ถ้าจะได้ผลดี ต้องเลี้ยงกุ้งแบบระบบธรรมชาติ โดยจะต้องปรับน้ำในวังกุ้งให้ปลอดสารพิษโดยใช้ปุ๋ยน้ำชีวภาพซึ่งมีส่วนผสมของเปลือกสับปะรดสับและกากน้ำตาลหมักไว้สักระยะแล้วจึงนำไปเติมให้น้ำที่มีสารพิษ การใช้ปุ๋ยชีวภาพเป็นตัวช่วยบำบัดน้ำให้ปลอดสารพิษซึ่งเป็นส่วนสำคัญที่จะช่วยฟื้นลูกกุ้งให้กลับมาเพิ่มปริมาณอีกครั้ง

นอกจากจะทำให้น้ำเสียกลายเป็นน้ำดีแล้ว เกษตรกรสาวหัวคิดดีก็เริ่มการเลี้ยงกุ้งแบบระบบธรรมชาติแท้ๆ โดยนำพันธุ์กุ้งใส่ลงในบ่ออีกครั้ง และใช้วิธีเลี้ยงกุ้งแบบเปิดปิดน้ำธรรมชาติในช่วงน้ำขึ้น น้ำลงในแต่ละเดือน

วิธีการเลี้ยงกุ้งแบบระบบธรรมชาติของคุณติ๋วมีดังนี้

1. เกษตรกรผู้เลี้ยงกุ้งจะรอช่วงน้ำขึ้น น้ำลงจากคลอง ส่วนมากจะเป็นวันน้ำขึ้นระหว่างข้างขึ้นหรือข้างแรม 15 ค่ำ ถึง 7 ค่ำ เมื่อน้ำขึ้นก็จะเปิดประตูน้ำจากคลองยายหลีเข้าวังกุ้ง ซึ่งจะเปิดน้ำเข้าจนน้ำไหลจากคลองมีระดับเท่ากับน้ำในวังก็ปิดประตูน้ำ ส่วนมากจะเป็นเวลาช่วงกลางวัน

2. พอถึงเวลาน้ำลงเกษตรกรก็จะเปิดประตูน้ำเพื่อปล่อยน้ำในวังกุ้งให้ไหลออกสู่คลอง ขณะเดียวกันก็จะนำเอาอวนหรือแหมาวางปิดทางระบายน้ำ ช่วงนี้เป็นเวลาสำคัญของการจับกุ้งเพราะบรรดากุ้งที่เลี้ยงในบ่อโตขึ้นก็จะไหลออก ไม่เท่านั้น ยังมีปลากระบอกหรือปลากะพง ปู หอย ว่ายตามออกมาทางประตูน้ำด้วย ช่วงนี้แหละที่เกษตรกรเลี้ยงกุ้งจะยิ้มรับสัตว์น้ำนานาชนิดมาติดตามแหหรืออวนที่ดักไว้ ส่วนใหญ่จะทำการจับกุ้ง ปลา ปู หอย จากแห อวน ในตอนกลางคืนเป็นส่วนใหญ่

คุณติ๋วเกษตรกรคนขยัน เล่าเสริมว่า ช่วงที่จับกุ้ง ปลา หอย ในแต่ละเดือนจะมีประมาณ 10 วัน กุ้งตัวใหญ่จะเป็นกุ้งเลี้ยงธรรมชาติปลอดสารที่มีลูกค้านิยมมาก แต่ละครั้งจะจับได้ประมาณ 100 กิโลกรัม แล้วก็ลำเลียงส่งขายให้ตามแหล่งรับซื้อสัตว์น้ำส่งต่างประเทศเลย

นอกจากกุ้งตัวใหญ่ส่งขายให้ลูกค้าขาประจำแล้ว กุ้งที่เหลือจะเป็นกุ้งขนาดย่อมลงมาหน่อยก็จะนำไปแปรรูปเป็นกุ้งแห้งได้เดือนละประมาณ 10 กิโลกรัม มีราคาตั้งแต่กิโลกรัมละ 500-900 บาท หรือกุ้งขนาดตัวเล็กตัวน้อยก็นำไปทำเป็นกุ้งจ๊อออกจำหน่าย 3 เส้น 100 บาท เท่านั้นยังไม่พอ ยังมีปลากระบอกตัวโตๆ ติดแหหรืออวนมาด้วยเลยนำไปตากแห้งเป็นปลากระบอกแดดเดียว นำไปขายกิโลกรัมละ 100-180 บาท หรือบริการนำไปทอดขายที่ตลาดบางน้ำผึ้งในวันเสาร์-อาทิตย์ จะคิดราคากิโลกรัมละ 200 บาท มีเท่าไรก็ขายหมด ได้กำไรประมาณ 50% ของการลงทุน


รวบรวมสมาชิก

เพื่อเพิ่มผลผลิตและเงินออม

จากบุคลิกของคุณติ๋วเป็นคนหัวก้าวหน้า ชอบเรียนรู้ด้านการพัฒนาการเลี้ยงสัตว์น้ำและแปรรูปแบบจริงจัง เลยทำให้เธอถูกแต่งตั้งเป็นประธานกลุ่มวิสาหกิจเลี้ยงสัตว์น้ำและแปรรูปบ้านคลองยายหลี ซึ่งรวบรวมสมาชิกได้ถึง 74 คน สมาชิกแต่ละคนจะต้องนำเงินมาร่วมกันออมตั้งแต่ 1,000-10,000 บาท ทุกเดือน ซึ่งหมายถึงว่า ถ้าคนจะออมเดือนละ 1,000 บาท ก็จะต้องส่งเงินออม 1,000 บาท ทุกเดือน และสมาชิกที่ร่วมโครงการออมนี้ก็จะมีสิทธิ์กู้ยืมเงินได้ เช่น ถ้าฝากเงินออมไว้เดือนละ 1,000 บาท ก็มีสิทธิ์กู้เงินไปได้ในจำนวน 10,000 บาท และเสียดอกเบี้ย 10% ต่อปี แต่ต้องให้เพื่อนสมาชิกร่วมค้ำประกัน 2 คน หากส่งเงินไม่ตรงเวลาก็จะถูกปรับ 20%

นอกจากได้มีโครงการออมเงินอย่างเป็นเรื่องเป็นราวแล้ว คุณติ๋วยังเปิดโอกาสให้สมาชิกละแวกบ้านทำกุ้งแห้งแล้วนำมาส่งให้เธอ โดยเธอจะจ่ายเป็นเงินสดทันทีเพื่อเป็นทุนและเป็นกำลังใจในการทำอาชีพเกษตรกรเลี้ยงสัตว์น้ำ คุณติ๋ว อธิบายเสริมว่า เธอต้องการสนับสนุนสมาชิกให้มีกำลังใจในการประกอบอาชีพ และเป็นโอกาสให้ได้รวบรวมกุ้งแปรรูปให้เพิ่มจำนวนมากพอจะส่งไปจำหน่ายที่ตลาดบางน้ำผึ้งช่วงวันเสาร์-อาทิตย์ ถ้าจะรอสินค้าที่บ้านของเธอก็จะน้อยเกินไป ดังนั้น เท่ากับว่า เป็นการร่วมมือร่วมใจกันในการค้าขาย ช่วยกันไปในตัว

"เส้นทางเศรษฐี" ได้สังเกตเห็นหน้าตาของคุณติ๋วที่คล้ำเพราะต้องอยู่ท่ามกลางแสงแดดและลม แต่ได้เห็นประกายตาของเธอซึ่งเต็มไปด้วยความสุขใจที่ได้ทำงานอยู่ที่บ้าน ไม่ต้องวิ่งเต้นออกไปข้างนอกให้วุ่นวาย ดังนั้น จึงทำให้มีจิตใจสบาย แถมยังมีธรรมชาติอยู่แวดล้อมเป็นตัวช่วยและได้นำเอาของดีมีค่าที่เกิดจากธรรมชาติมาเป็นผลประโยชน์แก่เธอไว้ใช้อยู่ใช้กิน ไม่มีวันหมด ถ้ารู้จักคิด รู้จักทำ

ดังนั้น ถ้าท่านใดสนใจจะสนับสนุนสินค้าแปรรูปจากสัตว์น้ำที่เลี้ยงในระบบธรรมชาติไม่มีสารพิษของคุณติ๋ว ก็เชิญไปซื้อหากุ้งแห้ง ปลากระบอกแดดเดียวรสอร่อย ได้ที่ตลาดบางน้ำผึ้ง จังหวัดสมุทรปราการ ทุกวันเสาร์และอาทิตย์ หรืออยากสัมผัสธรรมชาติที่วังกุ้งของคุณติ๋วที่คลองยายหลีก็เชิญสอบถามได้ที่ คุณจรูญ (ติ๋ว) ไกรเนตร โทรศัพท์ (02) 819-5202 กลุ่มแม่บ้านเกษตรกรคลองยายหลี เลขที่ 27 หมู่ 12 ตำบลแหลมฟ้าผ่า อำเภอพระสมุทรเจดีย์ จังหวัดสมุทรปราการ



วิธีการทำปลากระบอกแดดเดียวตำรับคุณติ๋ว โดยสังเขป

1. นำปลากระบอกมาขอดเกล็ด

2. ควักไส้ปลาแล้วล้างให้สะอาด

3. นำปลากระบอกที่ล้างสะอาดแล้วมาหมักกับเกลือ

4. เมื่อได้ปลาหมักเกลือแล้วก็นำไปล้างให้สะอาดอีกครั้ง

5. ต่อจากนั้นจึงนำไปตากแดด ถ้าปลาตัวเล็กก็ตากแดดให้แห้งประมาณครึ่งวัน หรือถ้าปลาตัวใหญ่ตากแดดสัก 1 วัน ก็จะแห้งสนิท

วิธีการทำปุ๋ยน้ำชีวภาพของกลุ่มแม่บ้านเกษตรกรคลองยายหลี โดยสังเขป

ส่วนผสม

1. เปลือกสับปะรดสับเป็นชิ้นเล็ก ๆ 1 กิโลกรัม

2. กากน้ำตาล 1 ลิตร

วิธีทำ

นำเปลือกสับปะรดสับและกากน้ำตาลมาหมักให้เข้ากันใส่ในถังหมักแล้วปิดฝาถังหมัก ทิ้งไว้ 14 วัน จนน้ำหมักมีกลิ่นหอม จากนั้นก็ใช้หัวเชื้อ EM ผสมด้วยอัตราส่วน น้ำหมัก 1 ลิตร หัวเชื้อ EM 1 ลิตร กากน้ำตาล 2 ลิตร น้ำสะอาด 40 ลิตร ผสมรวมกัน หมักทิ้งไว้ 7 วัน หลังจากนั้นก็นำเอาปุ๋ยน้ำชีวภาพที่สำเร็จแล้วไปสาดลงในบ่อกุ้งหรือสัตว์น้ำอื่นๆ ประมาณ 80 ลิตร ต่อ 1 ไร่

แหล่งที่มาจาก มติชนกรุ๊ป
« แก้ไขครั้งสุดท้าย: 12/06/08, [01:25:34] โดย ดุ๊กดิ๊กน่ารัก »
หน้า: 1   ขึ้นบน
พิมพ์
กระโดดไป: