Aqua.c1ub.net

สำหรับผู้เลี้ยงเครฟิชส่วนใหญ่มักจะเฝ้ารอว่าเครฟิชที่เลี้ยงอยู่จะลอกคราบเมื่อไร มีคำถามอยู่บ่อยในเวปบอร์ดว่าทำเครฟิชของตนไม่ลอกคราบเสียที

การที่เครฟิชจะลอกคราบเมื่อไรนั้น ขึ้นอยู่กับฮอร์โมนที่ควบคุมการลอกคราบ ซึ่งมีอยู่ด้วยกัน 2 ชนิดคือ ฮอร์โมนเร่งการลอกคราบ กับฮอร์โมนยับยั้งการลอกคราบ ฮอร์โมนทั้งสองนี้จะทำงานควบคู่กับไป และมีการควบคุมซึ่งกันและกันไปตามระยะของการลอกคราบและปัจจัยต่างๆ

ผมขอยกปัจจัยต่างๆ ที่มีผลต่อการลอกคราบ ซึ่งจะแบ่งเป็นข้อๆ ดังนี้

1. อุณหภูมิน้ำ เครฟิชเป็นสัตว์เลือดเย็น ซึ่งธรรมชาติของสัตว์เลือดเย็น เวลาอุณหภูมิในสภาพแวดล้อมลดลง อย่างในช่วงฤดูหนาว ในเขตอบอุ่น เช่นในทวีปยุโรป ในธรรมชาติเครฟิชก็จะนอนนิ่งๆ ไม่ไหวติงในโคลน และในช่วงนี้มันก็จะไม่ลอกคราบเด็ดขาด คือเข้าสู่ภาวะการ 'จำศีล' นั่นเอง ช่วงนี้กระแสเลือดก็จะมีฮอร์โมนยังยั้งการลอกคราบอยู่สูง

2. อายุหรือขนาดของเครฟิช เครฟิชเป็นสัตว์ที่จะเติบโตขึ้น โดยวัดจากรอบของการลอกคราบ สำหรับเครฟิชอายุน้อยก็จะลอกคราบถี่หน่อย เพื่อเจริญเติบโต แต่สำหรับเครฟิชที่โตเต็มวัยตามสายพันธุ์แล้ว ความถี่ของการลอกคราบก็จะลดลงเป็นประมาณปีละครั้ง ซึ่งแตกต่างจากเครฟิชวัยเด็ก ที่ลอกคราบบ่อยๆ เป็นรายวันเลยทีเดียว

3. ปริมาณแร่ธาตุและสารอาหารที่สะสมไว้ในตัว ในระหว่างกระบวนการลอกคราบเครฟิชต้องใช้โปรตีน และคาร์โบไฮเดรตในปริมาณสูง และต้องสะสมไว้อย่างเพียงพอ เพราะในระหว่างกระบวนการลอกคราบเครฟิชจะไม่กินอาหาร เมื่อสะสมอาหารไว้อย่างเพียงพอแล้ว ฮอร์โมนเร่งการลอกคราบก็จะสูงในกระแสเลือด

4. เครฟิชเพศเมียที่ผสมพันธุ์แล้ว จะไม่ลอกคราบจนกว่าลูกๆ จะฟักเป็นตัว ช่วงนี้กระแสเลือดก็จะมีฮอร์โมนยังยั้งการลอกคราบอยู่สูง

5. เครฟิชที่ถูกพาราสิตเกาะ ก็ไม่ลอกคราบ หรือลอกคราบช้า หรือลอกลอกคราบไม่สมบูรณ์ได้ เพราะถูกพาราสิตดึงสารอาหารไปใช้จนไม่สามารถสะสมสารอาหารและแร่ธาตุไว้ได้ (ข้อนี้จะสัมพันธ์กับข้อ 3. ที่ได้กล่าวมาแล้ว)

6. เครฟิชที่สูญเสียรยางค์ต่างๆ เช่น ก้าม หรือขา ยิ่งจำนวนรยางค์ที่สูญเสียยิ่งมากก็ยิ่งจะไปกระตุ้นให้เร่งสร้างฮอร์โมนกระตุ้นการลอกคราบ เห็นได้ชัดเจนในเครฟิชที่สูญเสียรยางค์มากกว่า 4 ชิ้นขึ้นไป จะลอกคราบเร็วอย่างมากเมื่อเทียบกับภาวะปกติ ในขณะเดียวกันก็จะเข้าสู่กระบวนการงอกใหม่ (Autotomy) เพื่อสร้างรยางค์ทดแทน ซึ่งเครฟิชมักจะสูญเสียรยางค์จากการต่อสู้กันเองเป็นส่วนใหญ่ ไม่ว่าจะถูกตัดขาด หรือสลัดรยางค์เพื่อลดการสูญเสียก็เกิดขึ้นได้เสมอๆ หากการเครฟิชรวมกัน และไม่มีที่หลบซ่อนอย่างเพียงพอ หรือในกรณีที่ลอกคราบได้ไม่สมบูรณ์ก็เป็นเหตุให้สูญเสียรยางค์ได้เช่นกัน

การลอกคราบไม่สมบูรณ์ ส่วนใหญ่มักเกิดกับเครฟิชที่โตเต็มที่ ซึ่งมักมีก้ามขนาดใหญ่ ทำให้สลัดเปลือกได้ยากกว่า บางครั้งการดีดตัวออกจากเปลือกก็ทำให้ก้ามขาดได้ ในกระบวนการงอกใหม่จะสร้างรยางค์ขึ้นมาใหม่ แต่ขนาดจะเล็กกว่าเดิม และต้องอาศัยการลอกคราบหลายครั้งจึงจะมีขนาดเท่าเดิม

มีภาพแสดงส่อสัญญาณว่าเครฟิชกำลังใกล้จะลอกคราบ โดยเปลือกเริ่มปริแยกออกจากกัน

(https://upic.me/i/u3/20130131_211501_hdr2.jpg) (https://upic.me/show/43238155)

วีดิทัศน์เครฟิช Procambarus clarkii กำลังลอกคราบ

http://www.youtube.com/watch?v=jl50l47cVTU
http://www.youtube.com/watch?v=hd4D-WxQRrk

คำแนะนำสำหรับมือใหม่

ในระหว่างการลอกคราบ และหลังลอกคราบประมาณ 24 ชั่วโมง เป็นเวลาที่อันตรายที่สุด เนื่องจากเปลือกยังอ่อนนุ่ม ทำให้อ่อนแอ อาจถูกสัตว์อื่น หรือเครฟิชร่วมตู้เดียวกันจับกินได้ง่าย เปลือกของเครฟิชจะค่อยๆ แข็งขึ้นภายใน 2-3 วันก็จะแข็งแรงเป็นปกติ สำหรับมือใหม่จึงควรเลี้ยงเครฟิชเดี่ยวๆ ก่อน ไม่ต้องมี Tank Mate ไม่ว่าจะเป็นเครฟิชด้วยกัน หรือสัตว์น้ำอื่นๆ แล้วให้สังเกตการเปลี่ยนแปลง โดยเฉพาะในระยะก่อนลอกคราบ จะมีอาการหัวเปิด ซึ่งส่อแสดงว่าการลอกคราบจะเกิดขึ้นในไม่ช้านี้ ต่อไปหากว่าต้องการจะเลี้ยงรวม จะได้จับเครฟิชแยกออกไปเลี้ยงเดี่ยวไว้เสียก่อนก็จะป้องกันการสูญเสียได้

รวบรวมปัญหาการลอกคราบจากกระทู้แนะนำ

เหงือกโผล่
http://aqua.c1ub.net/forum/index.php?topic=206520.0
http://aqua.c1ub.net/forum/index.php?topic=168663.0

เหมาะกับมือใหม่เป็นอย่างมาก [เจ๋ง]

ขอบคุณครับ
พรุ่งนี้ว่าจะเขียนเพิ่มเติมเกี่ยวกับฮอร์โมนลอกคราบอย่างง่ายๆ สักหน่อย 'Hormonal control of molting' จะได้มีเนื้อหาสมบูรณ์ขึ้น

เนื้อหานี้มีประโยชน์มากผมกำลังค้องใจพอดีเลย พรุ่งนี้ตื่นมาจะมาติดตามเลยนะครับ[เจ๋ง] [เจ๋ง] [เจ๋ง]

ขอบคุณครับสำหรับคำติชม ผมได้ปรับปรุงเนื้อหาให้สมบูรณ์ขึ้นแล้วครับ

1. อุณหภูมิน้ำ เครฟิชเป็นสัตว์เลือดเย็น ซึ่งธรรมชาติของสัตว์เลือดเย็น เวลาอุณหภูมิในสภาพแวดล้อมลดลง อย่างในช่วงฤดูหนาว ในธรรมชาติเครฟิชก็จะนอนนิ่งๆ ไม่ไหวติงในโคลน และในช่วงนี้มันก็จะไม่ลอกคราบเด็ดขาด

- มีแค่ช่วงหน้าหนาวเหรอครับ แล้วหน้าร้อนละ ? อากาศบ้านเราหนาวคืออากาศพอเหมาะ แต่ต่าประเทศมันหนาวคือติดลบ

ผมได้ยกตัวอย่างโดยระบุให้ชัดเจนขึ้นว่าเป็นช่วงฤดูหนาวของทวีปยุโรปครับ เครฟิชจะจำศีล ช่วงนี้จะไม่ลอกคราบ

6. เครฟิชที่สูญเสียรยางค์ต่างๆ เช่น ก้ามหรือขา ก็จะทำให้เกิดกระบวนการงอกใหม่ (Autotomy) การลอกคราบก็จะเร็วขึ้น  เวลาใครกินปูนิ่ม ลองสังเกตดูนะครับว่าปูนิ่มมีขาครบไหม ส่วนใหญ่เหลือแค่ขาเดินคู่หลังสุด ส่วนขาอื่นๆ ถูกตัดออกไป เพื่อลดระยะเวลาการเลี้ยงลง เนื่องจากยิ่งลอกคราบถี่ก็ยิ่งโตไว และคำนวณระยะเวลาลอกคราบได้แม่นยำขึ้นด้วย เพราะถ้าลอกคราบแล้วไม่รีบแช่แข็งภายใน 2-3 ชั่วโมง ปูนิ่มก็จะกลายเป็นปูแข็ง...

- ในกรณีกุ้งเครฟิชทำให้ตายเร็วขึ้นครับ และอีกอย่างสัตว์เปลือกทะเลมีอัตรการเจริญเติบโตเร็วกว่าสัตว์น้ำจืด 2-3 เท่า นะครับ เพราะอายุยืนยาวกว่า เมื่อเปรียบเทียบตามหลักความอยู่รอด

ส่วนข้อนี้ผมได้ยกตัวอย่างเทคนิคในการเลี้ยงปูนิ่มโดยการตัดขาเดิน แต่สำหรับเครฟิชที่เราเลี้ยงเป็นเป็นสัตว์เลี้ยงคงไม่มีใครตัดขาเครฟิชเพื่อกระตุ้นการลอกคราบ แต่การสูญเสียรยางค์ของเครฟิชก็อาจเกิดขึ้นได้จากการต่อสู้หรืออุบัติเหตุก็ได้ครับ

ขอบคุณครับที่ติดตาม ผมกำลังรวบรวมเนื้อหาเกี่ยวกับกระบวนการลอกคราบอยู่ครับ เสร็จแล้วจะรีบอัพ

ถึงว่าตัวก้ามหักแปบเดียวก็ลอกคราบใหม่ เพราะงี้นี้เอง


6. เครฟิชที่สูญเสียรยางค์ต่างๆ เช่น ก้าม หรือขา จำนวนมากกว่า 4 ชิ้น จะทำให้ฮอร์โมนกระตุ้นการลอกคราบในกระแสเลือดจะสูงขึ้น เพื่อเร่งการสร้างรยางค์ใหม่ ซึ่งเรียกกันว่ากระบวนการงอกใหม่ (Autotomy) นั่นเอง

ขอขอบคุณสำหรับการติดตามอ่านครับ ผมขอปรับปรุงข้อ 6 ตามที่อ้างถึงนิดหน่อยครับ จะได้เข้าใจได้ง่ายขึ้น

6. เครฟิชที่สูญเสียรยางค์ต่างๆ เช่น ก้าม หรือขา ยิ่งจำนวนรยางค์ที่สูญเสียยิ่งมากก็ยิ่งจะไปกระตุ้นให้เร่งสร้างฮอร์โมนกระตุ้นการลอกคราบ เห็นได้ชัดเจนในเครฟิชที่สูญเสียรยางค์มากกว่า 4 ชิ้นขึ้นไป จะลอกคราบเร็วอย่างมากเมื่อเทียบกับภาวะปกติ ในขณะเดียวกันก็จะเข้าสู่กระบวนการงอกใหม่ (Autotomy) เพื่อสร้างรยางค์ทดแทน ซึ่งเครฟิชมักจะสูญเสียรยางค์จากการต่อสู้กันเองเป็นส่วนใหญ่ ไม่ว่าจะถูกตัดขาด หรือสลัดรยางค์เพื่อลดการสูญเสียก็เกิดขึ้นได้เสมอๆ หากการเครฟิชรวมกัน และไม่มีที่หลบซ่อนอย่างเพียงพอ

ขอเอาไปแชร์ในเฟสกลุ่มนะครับ ข้อมูลดีมาก

ขอบคุณครับ ยินดีให้เผยแพร่ครับ link มาที่ aqua.c1ub.net ได้เลยครับ ซึ่งผมกำลังปรับปรุงเนื้อหาอยู่ครับ

เป็นประโยชน์มากมายเลยคับ กำลังข้องใจอยู่เลย ขอบคุณ สำหรับข้อมูลดี ๆคับผม

ขอขอบคุณเช่นกันครับ

ผมอยากรุ้ว่า เคระแคระสีส้ม กับ ไบร์ทออเร้น มันต่างกันยังไงหรอครับ ถ้าตอนซื้อซื้อ ขนาด 1 น้้วจะรู้ได้ยังไงว่า เป็นเครแบบไหนอ่ะครับ